Intervisie

Begeleide Intervisie

Begeleide intervisie zien we in de ziekenhuiswereld nu nog vooral in de opleiding tot medisch specialist. In veel ziekenhuizen is hiermee inmiddels ervaring en er is veel over gepubliceerd, deels door Coaches voor Medici, deels door anderen. Vanwege de nieuwe eisen die aan de opleidingen gesteld worden (CCMS besluit 2011) zal begeleide intervisie als onderwijsvorm toenemen. Opleiders nemen ook steeds vaker deel aan begeleide intervisiegroepen. Hierin bespreken zij hun ervaringen als opleider. Tenslotte nemen specialisten ook vaker deel aan begeleide intervisie waarin het vak zelf centraal staat.

Veel huisartsen nemen deel aan een intervisiegroep, al dan niet begeleid. De ervaring leert dat begeleide groepen meestal meer opleveren doordat de begeleider voor een leerzame omgeving zorgt: dat betekent vooral de veiligheid om ook minder succesvolle verhalen in te brengen en oog voor ieders professionele ontwikkeling.
Begeleide intervisie beoogt het leren van ervaringen te versterken. Daarbij is het "delen” van een ervaring vaak prettig en is het soms nodig om "stoom af te blazen”. De begeleider stimuleert dat het daarbij niet blijft, maar dat er constructief gezocht wordt naar mogelijkheden om van de ervaring te leren. Groepen die langer bestaan zijn vaak goed in staat om na een periode van begeleiding zelfstandig verder te gaan.

Thema’s die daarbij vaak aan bod komen zijn:

• Indrukwekkende casuïstiek
• Werkdruk; balans werk-privé
• Samenwerking/conflicten met patiënten, verpleegkundigen, specialisten en collega-A(N)IOS
• Eisende en/of agressieve patiënten of familie van patiënten
• Begeleiding van terminale patiënten, euthanasie
• Afgrenzen van verantwoordelijkheid
• Feedback geven en ontvangen
• Angst voor fouten

Begeleide intervisie vindt plaats in groepen van 6 tot 8 artsen, vanuit dezelfde discipline of multidisciplinair. Soms een beperkt aantal keren, bij voorbeeld 8 keer, eens in de 2 weken. Er bestaan ook doorlopende groepen die ca 6 keer per jaar bijeen komen.

Meer over begeleide intervisie?
Intervisie is een collegiale werkvorm op het vlak van deskundigheids-bevordering, die gericht is op onderlinge advisering t.a.v. werk. Intervisie vindt in principe plaats in een groep bestaande uit gelijken.. Soms is het echter wenselijk dat een intervisietraject door een deskundige wordt begeleid, bijvoorbeeld om met elkaar als groep een start te maken of om verdieping in het intervisieproces te brengen. Binnen een gezamenlijk vastgestelde structuur zoeken we dan naar oplossingen van werkproblemen. Doelstelling is om te komen tot verbetering van het functioneren van de deelnemers via stimulering van het reflecterend, probleemoplossend en zelfsturend vermogen.

Voor wie is begeleide intervisie bedoeld?
Voor een groep ervaren beroepsuitoefenaars, waartussen geen hiërarchische verhoudingen bestaan. Jullie hebben wel een gemeenschappelijke basiscultuur voor een gezamenlijk leerproces en je durft je kwetsbaar naar elkaar op te stellen. Bovendien beschikken jullie over basisvaardigheden zoals confronteren en reflecteren en zijn jullie in staat om constructief feedback te geven zonder oordelen en feedback te ontvangen zonder defensief te worden. Jullie zijn gemotiveerd, hebben vertrouwen in elkaar en zijn bereid om met en van elkaar te leren.

Hoe gaat het in zijn werk?
De groepsgrootte varieert van vier tot acht personen en elke keer brengt één van de deelnemers een leervraag in. Afhankelijk van de ervaring en de wensen van de groep zullen diverse werkvormen worden aangedragen, die voortbouwen op een bepaald basisintervisiemodel. Uitgangspunt daarbij is dat de gekozen werkvorm jullie als deelnemers voortdurend uitdaagt en motiveert, waarbij jullie niet alleen gebruik maken van elkaars deskundigheid, maar waardoor deze deskundigheid ook wordt bevorderd.

Aan het begin van het intervisietraject vindt een oriënterend gesprek plaats, waarin we met elkaar kennismaken. Tevens bespreken we wensen en mogelijkheden, zowel m.b.t. praktische zaken, als inhoudelijk. Eventueel kunnen in dit eerste gesprek jullie leerdoelen al aan de orde komen. Wanneer we besluiten tot het aangaan van een intervisietraject, sluiten we met elkaar een samenwerkingsovereenkomst. Hierin leggen we afspraken vast over het aantal (6 tot 12), de duur (max. 2,5 uur) en de frequentie (eens per 3 à 4 weken) van de bijeenkomsten. Ook maken we afspraken ten aanzien van aanwezigheid, verhindering, geheimhouding, voorbereiding, leiden van de bijeenkomsten en verslaglegging. Aan het eind van elke bijeenkomst is er een kort evaluatief moment en na drie bijeenkomsten wordt een zgn. klikevaluatie ingebouwd, waarin onze samenwerking centraal staat. Na zes bijeenkomsten vindt een tussen– of eindevaluatie plaats, waarbij de mogelijkheid bestaat om nog enkele vervolgbijeenkomsten te plannen. Gespreksleiding, verslaglegging en inbreng kunnen in principe rouleren en elke deelnemer volgt het leerproces van de ander(en). Als groep bepalen jullie zelf de onderlinge taakverdeling. Ik geef geen leiding aan jullie leerproces, maar begeleid jullie op een onafhankelijke manier. Mijn taak is ondersteuning geven bij het organiseren en structureren van de bijeenkomsten en bij het analyseren van werkvragen en werkproblemen. Daarbij zal ik jullie reflectieproces bevorderen middels uitleg, voorbeeldgedrag en het geven van feedback. Jullie eigen verantwoordelijkheid als groep staat echter voorop.